

Эшчәнлекнең 17 төре булып, бүгенге көндә көтү үрчетү һәм дөрес итеп отчет алып бару өлкәләре иң кирәкле булып кала. Үзәктә нәкъ шушыларга аерым басым ясала. Үзәк структурасында шулай ук бердәм диспетчерлык хезмәте һәм Илеш телерадиокомпаниясе эшли һәм ИКЦ аларның эшчәнлеген озата бара, оештыру, методик һәм финанс ярдәмен тәэмин итә. Аларның бурычлары төп миссияне – авыл халкына практик ярдәмне тулыландыра.
Үзәк белгечләре хуҗалыклардагы һәм халыктагы эре мөгезле терлекне вакытында каплату хезмәтен күрсәтә. Һәр ясалма орлыкландыру заманча методикаларны үтәп башкарыла, бу үрчемгә һәм фермаларның та бышлылыгына турыдан туры йогынты ясый. Әмма иң мөһиме - бу процедура гына түгел, ә тирән консультация эше. Үзәк ветеринарлары терлекчеләргә ана терлекләрнең баш санын ничек әзерләргә, нинди азыкларга төзәтмәләр кертергә һәм нинди срокларга ориентлашырга кирәклеген аңлата. Һәр хуҗалыкка -
индивидуаль якын килү. 2025 елда җитештерү буенча хезмәтләр күләме тотрыклы югары дәрәҗәдә сакланды, ә хуҗалыклардан мөрәҗәгатьләр саны хәтта артты. Ветеринария һәм зоотехник хезмәтләренә баш зоотехник Флорит Камалов җитәкчелек итә. Урыннарда баш ветеринарлар Г.Сәлихова һәм Л.Гәрәева эшли. Аларның тәҗрибәсе һәм фермаларга көн саен чыгулары ссыйфатлы ясалма орлыкландыруны һәм терлекләрнең сәламәтлеген тәэмин итә.
Терлекчелек кадрлары белән эшләү аеруча игътибарга лаек. Үзәктә ай саен районның иң яхшы техник-осеминаторы билгеләп үтелә. Алдынгыларга вымпеллар һәм акчалата
бүләкләр бирелә, аларның тәҗрибәсе башка хуҗалыкларга таратыла. Бу формаль бүләкләү генә түгел, ә авыл хуҗалыгы хезмәтенең абруен күтәрү һәм нәтиҗәле практикаларны таратуның нәтиҗәле механизмы.
2025 елда бүләкләнүчеләрнең географиясе районның барлык эре фермер хуҗалыкларын колачлады, бу хезмәт казанышларын стимуллаштыруга системалы якын килү турында сөйли. 2023 елдан барлык авыл хуҗалыгы җитештерүчеләре орлыкларның, ашлыкның һәм авыл хуҗалыгы билгеләнешендәге җирләрнең исәбен ФГИС системасында алып барырга тиеш. Күпләр өчен бу җитди киртә булды: интерфейс гадәти түгел, таләпләр кырыс, штрафлар реаль. Монда да ИКЦ консультантлары - районның төп таянычы. Алар системада теркәлергә һәм вәкаләтләрне расларга, чәчүлек мәйданнары һәм уңыш буенча белешмәләрне кертергә, бухгалтерлык, салым, статистик һәм экологик хисапларны вакытында тапшырырга булыша. Бу ярдәмнән башка күп хуҗалыкларга уенның яңа кагыйдәләренә җайлашу бик авыр булыр иде. Бухгалтерлык һәм статистик хисап өчен баш бухгалтер
А.Вильданова җавап бирә, квартал саен һәм еллык хисаплар, салым инспекциясе белән чагыштырулар, планнан тыш тикшерүләр өчен документлар әзерләү белән мәшгуль.
Хуҗалык җитәкчеләренең контроль органнары алдында үзләрен никадәр тыныч һәм ышанычлы хис итүләре аның профессиональлегенә бәйле.
Икътисадчы Э.Хаҗиева шулай ук бурычларның киң спектрын җитәкли. Аның карамагында — ФГИС системаларында исәпкә алу һәм федераль порталлар белән эшләү. Әмма аның
функцияләре моның белән генә чикләнми. ул, заявка бирүдән алып акчаларны куллану буенча тулы хисапка кадәр, грант алучыларны озата бару белән шөгыльләнә. Кече хуҗалыкларга ярдәм итү буенча дәүләт программалары яктылыгында бу аеруча актуаль. Һәм тагын бер мөһим юнәлеш — әйләнә-тирә мохиткә тискәре йогынты ясау объектларын дәүләт исәбенә кую. Предприятиеләрдә бу бурыч күптән түгел генә барлыкка килде, һәм күп кенә хуҗалыклар бюрократик кыенлыкларга юлыкты. ИКЦ консультацияләре бу процедураны хаталарсыз һәм артык чыгымнарсыз үтәргә мөмкинлек бирә.
КФХ һәм авыл хуҗалыгы товарлары җитештерүчеләр буенча диспетчер Руфина Гаскәрова көн саен крестьян-фермер хуҗалыклары һәм авыл хуҗалыгы товар җитештерүчеләре белән исәп хисап мәсьәләләре буенча эшне координацияли. Ул район аграрийлары һәм республика структуралары арасында бәйләүче звено булып тора, аларга тиз арада законнардагы үзгәрешләрне җиткерә һәм документларны тапшыру сроклары турында искә төшерә.
Нәкъ А.Вильданова, Э.Хаҗиева һәм Р.Гаскәрова — аграрийларга көн саен электрон документ әйләнешенең нечкәлекләрен аңлатырга булыша. "Без нәрсә һәм ничек эшләргә икәнен әйтеп кенә калмыйбыз, фермер белән компьютер артында һәр адымны бергә узабыз», — үзәктә үз алымнарын шулай формалаштыралар. Нәтиҗәдә, авыл хезмәтчәннәренең хисап тапшырганда хаталар саны кимеде, ә иң мөһиме — электрон сервислардан курку кимеде. ФГИС белән ике ел эшләү дәверендә үзәк белгечләре 9000 нән артык индивидуаль консультация уздырган һәм дистәләгән хуҗалык җитәкчеләрен һәм бухгалтерларын системада эшләргә өйрәткән.
2025 ел нәтиҗәләре буенча ИКц югары күрсәткечләрне раслады, бу хезмәтләргә ихтыяҗ һәм ресурслар белән дөрес идарә итү турында сөйли. Бөтен коллективның эше дә югары бәягә лаек булды. 2026 елның 10 июлендә ягодная Поляна бистәсендәге башкорт дәүләт аграр университеты базасында узган «басу көне-2026» республика фәнни-гамә
ли семинарында республикада консультация эшенә йомгаклар ясау буенча киңәшмә узды. Оештыручысы - Башкортстан Республикасы Авыл хуҗалыгы консультациясе үзәге дәүләт бюджет учреждениесе. Анда учреждение директоры И.Сакаев эшчәнлек йомгаклары турында сөйләде, лидерларны билгеләп үтте һәм консультацияләрнең сыйфатына, шулай ук федераль мәгълүмат системалары белән эшләүдә аграрийларны озатып йөрүгә игътибар итәргә өндәде.
Республика чарасында район югары бәһаланды - «Авыл хуҗалыгы кооперациясе һәм фермерларга ярдәм итү өлкәсендә иң яхшы мәгълүмат-консультация үзәге» күчмә кубо
гы һәм диплом ИКЦга тапшырылды. Шулай ук белгечләр бР Авыл хуҗалыгы министрлыгының Рәхмәт хатлары һәм грамоталары белән бүләкләнде.
Уңыш вак-төякләрдән - малларны дөрес орлыкландыру, вакытында отчет, игътибарлы консультациядән тора. Республика дәрәҗәсендә танылу - бөтен коллективның казанышы ул.
Автор: Альберт МӨХӘММӘТҖАНОВ,
«Мәгълүмати-консультация үзәге» МБУ начальнигы.